Kies uw kerk

Preek van de week

2016-01-10. Alles doordringend

Preek Doop van de Heer, C

Eerste lezing: Jesaja 40,1-5.9-11

Evangelie: Lucas 3,15-16.21-22

 

Het vuurwerk van het afgelopen Oud en Nieuw klinkt nog na in onze oren. Het vuurwerk schijnt steeds groter, steeds spectaculairder en steeds harder te moeten worden. Harder wordt ook de muziek op de feestjes waar we komen, in de winkelcentra waar we onze inkopen doen, in de restaurants waar we een hapje willen eten. Ook bij huwelijksvieringen in de kerken mogen wij het als pastores steeds meer mee maken dat het als vanzelfsprekend wordt ervaren door de musici, dat ze de geluidsknoppen op een volume zetten waarmee ze het PSV-stadion met gemak zouden kunnen vullen. We moeten te horen zijn, is steeds hun credo, of zijn ze bang ongehoord te blijven.
Het geluid dat ze voortbrengen is alles doordringend. Het gaat door muren, deuren en ramen. Het gaat vaak door merg en been.

Bij Jesaja lezen we dat de dienaar die God heeft uitgezocht om ons te dienen niet roept, niet schreeuwt en op straat zijn stem ook niet verheft!
Wat is er verandert, doen we nu blijkbaar verkeerd? Tegenwoordig lijkt het wel hoe duurder, des te beter, hoe harder des te meer daadkracht. Veel zit aan de buitenkant. Dit geldt niet voor mensen die het moeilijk hebben. Zij kijken niet naar de buitenkant, zij willen mensen ontmoeten met een binnenkant. Zij willen gehoord worden. Kan dat nog, als er zoveel lawaai is?

Het is druk aan de rivier de Jordaan, mensen verdringen zich, de één voor de ander wil als eerste gedoopt zijn. Daartussenin bevindt Jezus zich. Hij schreeuwt niet, Hij dringt niet voor, Hij wacht zijn beurt af. En als Hij aan de beurt is wordt Hij herkend door Johannes de Doper.

Als je schreeuwt en roept, en nooit even stil bent kun je niet horen wat een ander je wil toewensen, wil zeggen, je wil meegeven. De hemelse Vader geeft Jezus iets mee dat waardevol is, maar het is voor weinigen te horen: ‘Jij bent mijn geliefde, in jou heb ik wel behagen.’ Dat is een geluid dat zo zacht kan klinken, maar al de vezels van je lijf kan doordringen. Vaak klinken liefdevolle woorden zo zacht, dat ze met gemak overschreeuwd worden door het geweld van geluid. Wat missen mensen daarom toch veel! Is dat de reden voor zoveel eenzaamheid en verdriet?

Ik weet niet of u vuurwerk hebt afgestoken; ik heb ook dit jaar het vuurwerk weer aan mij voorbij laten gaan. Te bang om een zacht gesproken te woord te missen, een woord dat alles doordringt voor een leven van oud naar nieuw.

 

Amen

Afbeelding: Doop van de Christus (tussen 1515 en 1524)

Schilder: Joachim Patenir (ca 1480 – 1524)
        olie op eikenhout (59.5 x 77 cm)
        Bezichtigen in Kunsthistorisches Museum, Wenen, Oostenrijk

Het paneel is, voor Joachim tamelijk uitzonderlijk, gesigneerd. Joachim was een invloedrijke schilder die een voorloper was van de moderne landschapsschilderkunst. De doop van Christus - één van zijn weinige overlevende en ondertekende schilderijen - is een landschap waarin de figuratieve onderwerp slechts van secundair belang is.

Er sprake van God de vader, de duif als Heilige Geest, en Jezus op aarde. Maar bij Patinir is er ook een engel die het droge gewaad van Jezus vasthoudt. De distel en de hagedissen verwijzen naar de passie, zoals ook de iris naast Jezus staat voor zijn zuiverheid.

lucas_03, 15-16.21-22

lucas_03, 15-16.21-22

Jesaja 40, 1-5.9-11

Roeping van de profeet
Troost, troost mijn volk’, zegt uw God. Spreek tot het hart van Jeruzalem en roep het toe dat zijn diensttijd voorbij is, dat zijn schuld is voldaan, dat het uit de hand van de Heer een dubbele straf voor al zijn zonden ontvangen heeft.’ Luister, iemand roept: ‘Bereid de Heer een weg in de woestijn, in het dorre land, een rechte baan voor onze God. Elk dal moet worden opgehoogd, en elke berg en heuvel moet worden afgegraven; oneffen plekken moeten vlak gemaakt worden en ruige gronden worden een vlakte. De heerlijkheid van de Heer zal zich openbaren, en alle mensen zullen haar zien, want de mond van de Heer heeft gesproken.’

De Heer komt
Klim op een hoge berg, met uw boodschap van vreugde, Sion, verhef met kracht uw stem, Jeruzalem, bode van vreugde, verhef haar, en wees niet bang. Zeg tegen de steden van Juda: ‘Hier is uw God.’ Hier is de Heer God. Hij komt in kracht; de heerschappij is in zijn hand; kijk, zijn loon draagt Hij met zich mee, en zijn werk gaat voor Hem uit. Als een herder zal Hij zijn kudde weiden; in zijn arm brengt Hij de lammeren samen en Hij draagt ze aan zijn borst terwijl Hij de ooien leidt.

Lucas 3, 15-16.21-22

Optreden van Johannes
Het volk leefde in gespannen verwachting, en allen vroegen zich af of Johannes niet de Messias was, maar Johannes gaf hun allen ten antwoord: ‘Ik doop u met water. Maar er komt iemand die krachtiger is dan ik; ik ben te min om de riem van zijn sandalen los te maken. Hij zal u dopen in heilige Geest en vuur.
Het gehele volk liet zich dopen, en zo ook Jezus. Tijdens zijn gebed opende zich de hemel en daalde de heilige Geest in lijfelijke gedaante als een duif op Hem neer; er klonk een stem uit de hemel: ‘Jij bent mijn geliefde Zoon, in wie Ik vreugde vind.’

Archief preken